تنظیمات پیام‌رسان‌ها و پیامک

خلاصه کاربردی

در این بخش دو کار جدا انجام می‌شود: ۱) اتصال کانال‌های اجتماعی (تلگرام، واتساپ، بله، روبیکا) با ربات یا QR و ثبت وب‌هوک ورودی؛ ۲) تنظیم سرویس پیامک (ملی‌پیامک، کاوه‌نگار و …). اگر تا به‌حال ربات نساخته‌اید یا نمی‌دانید وب‌هوک و QR چیست، همین صفحه را از بالا به پایین دنبال کنید.

مفاهیم پایه (قبل از شروع)

مفهوم	به زبان ساده
ربات (Bot)	یک حساب رسمی در تلگرام / بله / روبیکا که به‌جای شما پیام می‌فرستد و پیام‌های مشتری را می‌گیرد. برای ساختش معمولاً با «BotFather» همان اپ حرف می‌زنید و یک توکن می‌گیرید.
توکن	رمز طولانی ربات (مثل 123456:ABC…). آن را مثل رمز عبور نگه دارید؛ هر کسی که توکن داشته باشد کنترل ربات را دارد.
وب‌هوک (Webhook)	آدرسی روی سرور CRM شما. وقتی کسی به ربات پیام می‌دهد، پیام‌رسان همان لحظه آن را به این آدرس می‌فرستد تا در «پیام‌های دریافتی» دیده شود. بدون وب‌هوک، معمولاً فقط ارسال کار می‌کند و ورودی ثبت نمی‌شود.
وب‌هوک ورودی	آدرسی که CRM به شما می‌دهد و باید روی ربات ثبت شود (دکمه «ثبت webhook» در همین صفحه).
وب‌هوک خروجی	آدرس اختیاری که اگر به‌جای توکن مستقیم از سرویس واسط استفاده می‌کنید پر می‌شود؛ برای اکثر کاربران لازم نیست.
QR واتساپ	کد مربعی روی صفحه که با دوربین واتساپ موبایل اسکن می‌کنید تا همان شماره مثل «دستگاه متصل» به CRM وصل شود (مشابه واتساپ وب).

از کجا وارد شوم؟

• پیام‌رسان‌ها (تلگرام / واتساپ / بله / روبیکا): صفحه تنظیمات پیام‌رسان‌ها در ماژول پیامک / فضای کاری.
• سرویس پیامک (خط ۵۰۰۰ و …): صفحه جداگانه تنظیمات پیامک.

اجزا و بخش‌های اصلی

الف) تنظیمات پیام‌رسان‌ها

بخش	توضیح
آدرس‌های ورودی (Webhook)	URL آماده برای تلگرام، بله، روبیکا، واتساپ (Evolution) و گردش‌کار؛ دکمه کپی و دکمه‌های «ثبت»
تلگرام	توکن BotFather، یوزرنیم، رمز وب‌هوک اختیاری، وب‌هوک خروجی اختیاری، تست، فعال/غیرفعال
واتساپ	شماره، وضعیت اتصال، اتصال با QR، قطع اتصال، توکن/وب‌هوک اختیاری
بله / روبیکا	مشابه تلگرام + ثبت وب‌هوک اختصاصی هر پلتفرم
ذخیره / بازنشانی / تست اتصال	اعمال تغییرات و اطمینان از صحت اتصال

ب) تنظیمات سرویس پیامک

فیلد	توضیح
سرویس‌دهنده	ملی‌پیامک · کاوه‌نگار · آی‌پی‌پنل · SMS.ir
نام کاربری / رمز	اعتبار ورود به پنل پیامک
کلید API	در صورت نیاز provider
شماره ارسال‌کننده	خط اختصاصی (مثلاً 5000…)

نکته کاربردی

بعد از ذخیره، توکن‌ها معمولاً کامل برنمی‌گردند و فقط برچسب «توکن ذخیره شده» دیده می‌شود. برای عوض کردن توکن، مقدار جدید را تایپ و دوباره ذخیره کنید؛ فیلد را خالی ذخیره نکنید مگر عمداً بخواهید عوضش کنید.

---

راهنمای گام‌به‌گام جامع

گام ۰ — ترتیب پیشنهادی

1. مشخص کنید کدام کانال لازم است (مثلاً فقط تلگرام، یا تلگرام + واتساپ).
2. برای هر ربات‌محور (تلگرام / بله / روبیکا): اول ربات بسازید → توکن را در CRM ذخیره کنید → وب‌هوک را ثبت کنید → تست اتصال بزنید.
3. برای واتساپ: دکمه اتصال با QR → اسکن با موبایل → صبر تا وضعیت «متصل» شود.
4. در پایان، اگر پیامک هم می‌فرستید، تنظیمات سرویس پیامک را جداگانه پر کنید.

---

۱) ساخت ربات تلگرام و اتصال به CRM (از صفر)

الف) ساخت ربات در تلگرام

1. در اپ تلگرام، جستجو کنید: @BotFather (حساب رسمی با تیک آبی).
2. روی Start بزنید.
3. دستور /newbot را بفرستید.
4. یک نام نمایشی بدهید (مثلاً پشتیبانی فروشگاه من).
5. یک یوزرنیم بدهید که حتماً به bot ختم شود (مثلاً MyShopSupport_bot). اگر گرفته شده بود، نام دیگری امتحان کنید.
6. BotFather یک پیام با توکن می‌فرستد (رشته‌ای شبیه 7123456789:AAH...). این توکن را کپی کنید و جایی امن نگه دارید.
7. اختیاری: با /setdescription و /setuserpic توضیح و عکس ربات را تنظیم کنید تا مشتری‌ها راحت‌تر تشخیص دهند.

ب) وارد کردن در CRM

1. صفحه تنظیمات پیام‌رسان‌ها را باز کنید.
2. در ردیف تلگرام، سوییچ را فعال بگذارید.
3. فیلد توکن بات (@BotFather) را با توکن کپی‌شده پر کنید.
4. فیلد یوزرنیم ربات را با @YourBot پر کنید (همان یوزرنیم مرحله قبل).
5. فیلد رمز وب‌هوک ورودی اختیاری است؛ اگر خالی بگذارید هم معمولاً کافی است. اگر مقدار می‌گذارید، همان را موقع setWebhook هم باید بفرستید (دکمه ثبت داخل CRM این کار را هماهنگ می‌کند).
6. وب‌هوک خروجی را برای استفاده عادی خالی بگذارید.
7. روی ذخیره تنظیمات بزنید. اگر توکن درست باشد، ممکن است سیستم هم‌زمان وب‌هوک را هم ثبت کند و پیام موفقیت ببینید.

ج) ثبت وب‌هوک ورودی تلگرام

1. در بالای صفحه، بخش آدرس‌های ورودی (Webhook) را ببینید.
2. ردیف وب‌هوک ورودی تلگرام را با دکمه کپی، کپی کنید (برای اطمینان یا ثبت دستی).
3. دکمه ثبت webhook در تلگرام را بزنید.
   • پیش‌نیاز: توکن باید قبلاً ذخیره شده باشد.
   • اگر خطا گرفتید: ذخیره را دوباره بزنید، چند ثانیه صبر کنید، دوباره «ثبت» را امتحان کنید.
4. روی ردیف تلگرام دکمه تست اتصال را بزنید. در صورت موفقیت، معمولاً رکوردی با منبع شبیه «تست از تنظیمات» در ارسالی‌ها دیده می‌شود.
5. یک بار از حساب شخصی خودتان به ربات پیام بدهید (/start) و در CRM مسیر پیام‌های دریافتی / اینباکس مرتبط را چک کنید تا ورودی هم کار کند.

اگر وب‌هوک ثبت نشود

آدرس باید از اینترنت با HTTPS در دسترس باشد. دامنه اشتباه، گواهی SSL نامعتبر، یا توکن غلط باعث می‌شود پیام‌های ورودی به CRM نرسند. تا تست موفق نگیرید کمپین واقعی نفرستید.

---

۲) ساخت ربات بله و اتصال

بله از نظر مفهوم شبیه تلگرام است (ربات + توکن + setWebhook)، ولی پنل ساخت ربات و آدرس API جداست.

1. در اپ بله، ربات رسمی ساخت ربات / BotFather بله را پیدا کنید (طبق راهنمای رسمی بله در همان اپ).
2. ربات جدید بسازید و توکن را کپی کنید.
3. در CRM → ردیف بله: توکن و یوزرنیم را وارد کنید → سوییچ فعال → ذخیره.
4. در بخش آدرس‌های ورودی، وب‌هوک ورودی بله را ببینید؛ سپس دکمه ثبت setWebhook بله را بزنید.
   • بله فقط پارامتر url را می‌پذیرد و معمولاً باید HTTPS روی پورت ۴۴۳ یا ۸۸ باشد.
5. تست اتصال را بزنید و یک پیام آزمایشی به ربات بفرستید.

---

۳) ساخت ربات روبیکا و اتصال

1. از مسیر رسمی روبیکا (معمولاً BotFather روبیکا) ربات بسازید و کلید / توکن API بگیرید.
2. در CRM → ردیف روبیکا: توکن و یوزرنیم را پر کنید → ذخیره.
3. دکمه ثبت Endpoint روبیکا را بزنید (متد رسمی updateBotEndpoints برای دریافت آپدیت و پیام اینلاین).
4. تست اتصال و یک پیام واقعی به ربات برای اطمینان از ورودی.

---

۴) اتصال واتساپ با اسکن QR (گام‌به‌گام موبایل)

واتساپ در این سامانه معمولاً با Evolution و اسکن QR وصل می‌شود؛ مثل وصل کردن واتساپ به کامپیوتر.

الف) آماده‌سازی

1. گوشی باید به اینترنت پایدار وصل باشد (ترجیحاً Wi‑Fi).
2. اپ واتساپ رسمی روی همان شماره‌ای که می‌خواهید پیام بفرستید نصب و وارد شده باشد.
3. در CRM، ردیف واتساپ را فعال کنید.
4. شماره را می‌توانید خالی بگذارید؛ بعد از اسکن موفق اغلب خودکار پر می‌شود. در صورت نیاز با فرمت بین‌المللی بدون + وارد کنید (مثال: 989123456789).

ب) نمایش QR در CRM

1. دکمه سبز اتصال با QR را بزنید.
2. مودال «اتصال واتس‌اپ با QR» باز می‌شود.
3. چند ثانیه صبر کنید تا تصویر QR ظاهر شود. اگر نوشت «در حال آماده‌سازی QR…» یا «QR هنوز آماده نیست»، دکمه تازه‌سازی QR را بزنید یا چند ثانیه صبر کنید تا خودکار تازه شود.
4. اگر چند بار پشت‌سرهم QR نیامد، خروجی اینترنت سرور/تونل واتساپ را با پشتیبانی فنی چک کنید (پیام راهنما در خود مودال هم ممکن است ظاهر شود).

ج) اسکن روی موبایل (دقیق)

1. روی موبایل واتساپ را باز کنید.
2. بروید به:
   • اندروید: تنظیمات (⋮ یا چرخ‌دنده) ← دستگاه‌های متصل ← اتصال یک دستگاه
   • آیفون: تنظیمات ← دستگاه‌های متصل ← اتصال یک دستگاه
3. دوربین روی QR نمایش‌داده‌شده در مانیتور بگیرید (نه اسکرین‌شات ذخیره‌شده قدیمی؛ QR منقضی می‌شود).
4. در مودال CRM وضعیت از «در انتظار اسکن…» به متصل تغییر می‌کند؛ نام پروفایل و شماره هم ممکن است نمایش داده شود.
5. روی بستن بزنید. در ردیف واتساپ باید وضعیت متصل — شماره دیده شود.
6. تست اتصال را بزنید. در صورت نیاز روی آیکون تازه‌سازی وضعیت کنار دکمه‌ها بزنید.

د) قطع و وصل مجدد

• قطع اتصال: وقتی گوشی عوض می‌شود، نشست خراب است، یا می‌خواهید از صفر اسکن کنید.
• بعد از قطع، دوباره اتصال با QR و اسکن جدید لازم است.
• اگر وضعیت «آماده اتصال (QR)» بود ولی متصل نبود، فقط اسکن را تکرار کنید.

نکته واتساپ

فیلد «توکن API» و «وب‌هوک» برای حالت‌های خاص / وب‌هوک خارجی است. اگر فقط با QR کار می‌کنید، معمولاً آن‌ها را خالی بگذارید. برای دریافت پیام ورودی واتساپ، آدرس وب‌هوک ورودی واتساپ (Evolution) در بالای صفحه را طبق راهنمای سرور روی رویداد messages.upsert تنظیم کنید؛ اگر webhook_secret دارید، ?token=SECRET را به انتهای URL اضافه کنید.

---

۵) کار با بلوک «آدرس‌های ورودی (Webhook)»

این بلوک در بالای تنظیمات پیام‌رسان‌هاست و برای کاربران تازه‌کار مهم‌ترین بخش «دریافت پیام» است.

ردیف	کاربرد	کار شما
وب‌هوک ورودی گردش‌کار	تریگرهای webhook در ماژول گردش کار	کپی و استفاده در سناریوی workflow
وب‌هوک ورودی تلگرام	پیام‌های ربات تلگرام → CRM	ترجیحاً دکمه ثبت webhook در تلگرام
وب‌هوک ورودی بله	پیام‌های ربات بله → CRM	دکمه ثبت setWebhook بله
وب‌هوک ورودی روبیکا	پیام‌های ربات روبیکا → CRM	دکمه ثبت Endpoint روبیکا
وب‌هوک ورودی واتساپ	رویدادهای Evolution	معمولاً توسط ادمین سرور؛ در صورت نیاز کپی + ?token=

قواعد طلایی وب‌هوک:

1. اول ذخیره توکن، بعد ثبت وب‌هوک.
2. آدرس را دستی عوض نکنید مگر پشتیبانی گفته باشد؛ از همان URL کپی صفحه استفاده کنید.
3. یک ربات نباید هم‌زمان به دو وب‌هوک متفاوت روی دو سیستم اشاره کند؛ آخرین setWebhook برنده است.
4. بعد از ثبت، حتماً یک پیام واقعی به ربات بفرستید و ورودی را در CRM ببینید.

---

۶) تنظیم سرویس پیامک (جدا از ربات‌ها)

1. صفحه تنظیمات پیامک را باز کنید.
2. سرویس‌دهنده را انتخاب کنید (مثلاً ملی پیامک).
3. نام کاربری، رمز، و در صورت نیاز کلید API را از پنل همان شرکت بردارید و اینجا وارد کنید.
4. شماره ارسال‌کننده را دقیقاً همان خط خریداری‌شده بگذارید (مثلاً 50004…).
5. ذخیره کنید؛ سپس از ارسال پیام یک پیام آزمایشی بفرستید و در ارسالی‌ها با منبع تست/ارسال تکی کنترل کنید.

اشتباه رایج

شماره خط پیامک را در کارت تلگرام یا واتساپ وارد نکنید. خط پیامک فقط در تنظیمات سرویس پیامک است؛ شماره واتساپ فقط برای کانال واتساپ است.

---

چک‌لیست نهایی قبل از استفاده واقعی

• [ ] توکن ربات(ها) ذخیره شده و برچسب «توکن ذخیره شده» دیده می‌شود
• [ ] دکمه ثبت وب‌هوک مربوطه بدون خطا انجام شده
• [ ] تست اتصال هر کانال موفق است
• [ ] یک پیام دستی به ربات / اسکن QR واتساپ منجر به وضعیت متصل یا ثبت ورودی شده
• [ ] کانال‌های غیرلازم با سوییچ غیرفعال شده‌اند تا اشتباهی از آن‌ها ارسال نشود
• [ ] در صورت نیاز به پیامک، provider و خط ارسال ذخیره و با پیام آزمایشی تأیید شده

سناریوی استفاده در اصناف مختلف

صنف املاک و مستغلات

پیامک برای لینک بازدید + بله برای مشتریان محلی؛ وب‌هوک بله را حتماً ثبت کنید تا پاسخ مشتری در CRM دیده شود.

صنف فروشگاهی و بازرگانی

پیامک تبلیغاتی روی خط پنل + واتساپ پشتیبانی با QR روی شماره فروشگاه؛ قطع/وصل QR را فقط مسئول فنی انجام دهد.

صنف شرکتی و خدماتی

تلگرام سازمانی با BotFather و وب‌هوک پایدار؛ رمز وب‌هوک ورودی را در محیط‌های حساس پر کنید.

صنف پزشکی و زیبایی

پیامک یادآور نوبت + بله؛ واتساپ در صورت نیاز با QR روی شماره ثابت کلینیک (نه شماره شخصی منشی‌های متعدد بدون هماهنگی).

نکات کلیدی و سوالات متداول

هشدار مهم

بدون تست موفق، کمپین واقعی نفرستید. وب‌هوک اشتباه یا ثبت‌نشده باعث از دست رفتن پیام‌های ورودی ربات می‌شود. توکن ربات را در چت عمومی یا برای افراد غیرمجاز نفرستید.

نکته کاربردی

اگر واتساپ ناگهان قطع شد (عوض شدن گوشی، خروج از «دستگاه‌های متصل»، قطع اینترنت طولانی)، از همین صفحه قطع اتصال و دوباره اتصال با QR را انجام دهید.

• سوال: ربات چیست و چرا لازم است؟
  پاسخ: حساب رسمی پیام‌رسان برای ارسال/دریافت خودکار. بدون ربات (یا بدون QR در واتساپ) CRM نمی‌تواند از طرف شما در آن کانال پیام بفرستد.

• سوال: توکن را گم کردم؛ چه کنم؟
  پاسخ: در BotFather همان پلتفرم، توکن را Revoke/Regenerate کنید، مقدار جدید را در CRM ذخیره و وب‌هوک را دوباره ثبت کنید. توکن قبلی از کار می‌افتد.

• سوال: وب‌هوک برای چیست؟
  پاسخ: تا سرور پیام‌رسان رویداد (مثل پیام ورودی) را به آدرس CRM برگرداند و در پیام‌های دریافتی ذخیره شود.

• سوال: فرق وب‌هوک ورودی و فیلد «وب‌هوک خروجی» چیست؟
  پاسخ: ورودی = آدرس CRM برای دریافت. خروجی = آدرس اختیاری سرویس واسط برای ارسال؛ اکثر کاربران فقط ورودی + توکن لازم دارند.

• سوال: شماره خط پیامک کجاست؟
  پاسخ: فقط در تنظیمات سرویس پیامک، فیلد شماره ارسال‌کننده — نه در کارت تلگرام/واتساپ.

• سوال: QR واتساپ را اسکن کردم ولی متصل نشد؟
  پاسخ: QR را تازه کنید، از بخش دستگاه‌های متصل اسکن کنید (نه گالری عکس قدیمی)، اینترنت موبایل و سرور را چک کنید، چند ثانیه صبر کنید تا وضعیت «متصل» شود، سپس تست اتصال بزنید.

• سوال: تست اتصال پیام می‌سازد؟
  پاسخ: ممکن است در ارسالی‌ها با منبع «تست از تنظیمات» دیده شود؛ این طبیعی است.

• سوال: بعد از ذخیره، فیلد توکن خالی شد؛ پاک شده؟
  پاسخ: خیر. برای امنیت نمایش داده نمی‌شود؛ اگر «توکن ذخیره شده» را می‌بینید، مقدار قبلی روی سرور هست. فقط وقتی مقدار جدید می‌نویسید جایگزین می‌شود.